آدرس ایمیل خود را وارد نمایید
ثبت
پیام خود را بنویسید
مقالات در حال انتشار
برگشت به فهرست مقالات |
برگشت به فهرست نسخه ها
1- دانشگاه آزاد مشهد
2- دانشگاه گلستان
2- دانشگاه گلستان
چکیده: (16 مشاهده)
زمینه و هدف: در راستای تقویت تابآوری لرزهای، شناسایی دقیق و جامع مولفههای موثر بر آسیبپذیری و تعیین کمی میزان تاثیر هر متغیر به صورت یکپارچه و سیستماتیک، اساسیترین و راهبردیترین رویکرد محسوب میشود. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی میزان تابآوری لرزهای، از طریق بهکارگیری روشهای تحلیل چندمعیاره، با در نظر گرفتن ابعاد گوناگون شامل مولفههای کالبدی، زیرساختی، اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی به انجام رسیده است. این رویکرد جامع، امکان شناسایی نقاط ضعف و قوت در هر یک از این حوزهها را فراهم آورده و بستری مناسب برای تدوین برنامههای مداخلهای اثربخش با هدف ارتقای تابآوری در برابر زلزله ایجاد مینماید.
روش: این پژوهش، رویکردی سیستماتیک دارد؛ در گام نخست، شاخصهای تاثیرگذار بر تابآوری از طریق بررسی جامع ادبیات موضوع استخراج و متغیرهای موثر بر هر یک از شاخصها شناسایی گردید. سپس، با بهرهگیری از تکنیک تحلیل مولفههای اصلی (PCA) و فرآیند پردازش دادهها، عوامل اصلی و کلیدی تعیین شد. در ادامه، با انتخاب ده آپارتمان مسکونی در نقاط مختلف شهر مشهد، وضعیت تابآوری این ساختمانها طی یک فرآیند ارزیابی چند معیاره و به روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP)، مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت، شاخص تابآوری لرزهای یکپارچه، به عنوان معیاری جامع برای ارزیابی تابآوری کلی ساختمانها، از طریق جمع مقادیر وزنی شاخصهای استاندارد شده، محاسبه گردید. این شاخص، امکان مقایسه و رتبهبندی ساختمانها بر اساس میزان تابآوری آنها در برابر زلزله را فراهم میسازد.
یافتهها: نتایج تحلیل مولفه اصلی همبستگیهای مهمی را بین متغیرهای مورد بررسی و تابآوری لرزهای نشان میدهد. در میان مولفههای اصلی، مولفه کالبدی بیشترین تاثیر را بر میزان تابآوری لرزهای دارد. همچنین با در نظر گرفتن ارتباط بین پارامترها و شاخصهای تابآوری، کیفیت مسکن با بار عاملی 0.996 بیشترین نقش را در تامین تابآوری لرزهای آپارتمانهای مسکونی شهر مشهد دارد.
نتیجهگیری: این پژوهش، با ارائه یک چارچوب جامع برای سنجش تابآوری، نه تنها آسیبپذیریهای موجود را شناسایی میکند، بلکه پیشنیازی ضروری برای طراحی و اجرای اقدامات پیشگیرانه هدفمند و کارآمد است. این اقدامات، با در نظر گرفتن الگوهای فضایی آسیبپذیری شناسایی شده، به عنوان بخشی از یک رویکرد تابآور، میتوانند به طور موثری از خسارات ناشی از زلزله بکاهند. با این حال، تحقق کامل اهداف این پژوهش مستلزم تکرار آن در سایر نقاط کشور و در سطح ملی است تا بتوان تصویری جامع از وضعیت تابآوری لرزهای در سطح کلان به دست آورد و بر اساس آن، برنامهریزیهای دقیقتری انجام داد.
روش: این پژوهش، رویکردی سیستماتیک دارد؛ در گام نخست، شاخصهای تاثیرگذار بر تابآوری از طریق بررسی جامع ادبیات موضوع استخراج و متغیرهای موثر بر هر یک از شاخصها شناسایی گردید. سپس، با بهرهگیری از تکنیک تحلیل مولفههای اصلی (PCA) و فرآیند پردازش دادهها، عوامل اصلی و کلیدی تعیین شد. در ادامه، با انتخاب ده آپارتمان مسکونی در نقاط مختلف شهر مشهد، وضعیت تابآوری این ساختمانها طی یک فرآیند ارزیابی چند معیاره و به روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP)، مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت، شاخص تابآوری لرزهای یکپارچه، به عنوان معیاری جامع برای ارزیابی تابآوری کلی ساختمانها، از طریق جمع مقادیر وزنی شاخصهای استاندارد شده، محاسبه گردید. این شاخص، امکان مقایسه و رتبهبندی ساختمانها بر اساس میزان تابآوری آنها در برابر زلزله را فراهم میسازد.
یافتهها: نتایج تحلیل مولفه اصلی همبستگیهای مهمی را بین متغیرهای مورد بررسی و تابآوری لرزهای نشان میدهد. در میان مولفههای اصلی، مولفه کالبدی بیشترین تاثیر را بر میزان تابآوری لرزهای دارد. همچنین با در نظر گرفتن ارتباط بین پارامترها و شاخصهای تابآوری، کیفیت مسکن با بار عاملی 0.996 بیشترین نقش را در تامین تابآوری لرزهای آپارتمانهای مسکونی شهر مشهد دارد.
نتیجهگیری: این پژوهش، با ارائه یک چارچوب جامع برای سنجش تابآوری، نه تنها آسیبپذیریهای موجود را شناسایی میکند، بلکه پیشنیازی ضروری برای طراحی و اجرای اقدامات پیشگیرانه هدفمند و کارآمد است. این اقدامات، با در نظر گرفتن الگوهای فضایی آسیبپذیری شناسایی شده، به عنوان بخشی از یک رویکرد تابآور، میتوانند به طور موثری از خسارات ناشی از زلزله بکاهند. با این حال، تحقق کامل اهداف این پژوهش مستلزم تکرار آن در سایر نقاط کشور و در سطح ملی است تا بتوان تصویری جامع از وضعیت تابآوری لرزهای در سطح کلان به دست آورد و بر اساس آن، برنامهریزیهای دقیقتری انجام داد.
واژههای کلیدی: محیط ساخته شده، تابآوری لرزهای، کاربری مسکونی، ارزیابی چند معیاره، فرآیند تحلیل سلسله مراتبی
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
